Νικήτας Τσακίρογλου ΙΙ, ΚΘΒΕ

. Η ιστορία τού δεσποτικού γερο-βασιληά που βλέπει τους άλλους να σκύβουν στις προσταγές του και να τον λατρεύουν σαν είδωλο, και που μοιράζει ολόκληρη την περιουσία του στις κόρες του, οι οποίες τελικά τον προδίδουν, εμπεριέχει το βαρύ παράπτωμα που οι Αρχαίοι Έλληνες το έλεγαν "ύβρι"...Ομως στο δεύτερο –και αποφασιστικότερο– μέρος της τραγωδίας, όταν ο Ληρ μένει μόνος, εκεί τον βλέπουμε στις ώρες της αυτογνωσίας και του μεγάλου πάθους να επικοινωνεί με τις φυσικές δυνάμεις, να τις επικαλείται και να τις αναστατώνει. Υπάρχει μία βαθιά έξαρση στην κατάληξη της ιστορίας του Ληρ, μία αποθεωτική μεταρσίωση, όπως δεν την έχει συναντήσει κανείς παρά μόνο στον «Οιδίποδα επί Κολωνώ» του Σοφοκλή όταν κι εκεί ο ήρωας πλησιάζει την υπέρτατη και ευδαίμονα σοφία. ( κριτική Σπ. Παγιατάκη στην Καθημερινή ).

. "Στοίχημα ζωής" για τον ίδιο χαρακτήρισε ο Ν. Τσακίρογλου τον ρόλο τού Ληρ, σημειώνοντας πως ήταν μέσα στις φιλοδοξίες του από τότε που συμμετείχε με μικρούς ρόλους σε παραστάσεις τού έργου, με πρωταγωνιστές όπως ο Α. Μινωτής και ο Θ. Κωτσόπουλος.

"Δεν είναι απλώς θέατρο, αλλά μιά πράξη λειτουργική, ένα Ευαγγέλλιο, στο οποίο εγγράφονται όλα τα υψηλά νοήματα τής ζωής", είπε, ενώ υπογράμμισε πως ο ίδιος υποτάχτηκε στις οδηγίες τού σκηνοθέτη τής παράστασης, όπως οφείλει να κάνει κάθε ηθοποιός.

. ( από τις εφημερίδες ... )


. Μερικές παρατηρήσεις :

1 . Όταν έγραφα στην προηγούμενη ανάρτηση για το πέρασμά του από την Διεύθυνση τού ΚΘΒΕ, δεν ήξερα οτι συμμετείχε και παλαιότερα στο ίδιο έργο. Κι αναρωτιέμαι πάλι. Δέν έβλεπε τον Κωτσόπουλο και τον Μινωτή όταν έπαιζαν και συμμετείχε κι αυτός εκεί, σε κάθε παράσταση ; Δεν διδάχτηκε τίποτε μετά από δεκάδες επαναλήψεις τού έργου κάθε βράδυ με δύο μεγάλους ηθοποιούς ; Πώς να εξηγηθεί η πορεία του στην Διεύθυνση τού ΚΘΒΕ, η άπειρη Αλλαζονεία και ή Έπαρση ; Πώς δεν αντιμετώπισε καθόλου το θέμα τής ματαιότητας τής Εξουσίας μπροστά στα " υψηλά νοήματα τής ζωής " που, υποτίθεται, διδάχθηκε από την επαφή του με το έργο, όπως ο ίδιος λέει ;

2 . Αφού αναγνωρίζει οτι ώφειλε να υποταχτεί στις οδηγίες τού σκηνοθέτη, ποιός λόγος υπάρχει να το υπογραμμίζει στην συνέντευξη ; Γιατί διατυμπανίζει το αυτονόητο ; Που είναι εδώ η ταπεινότητα ; 'Η μήπως θεωρεί οτι είναι τόσο μεγάλος ηθοποιός που λόγω τής ...μεγαλειότητάς Του, δεν υποτάσσεται στον σκηνοθέτη, δεν τον χρειάζεται, και μόνον αυτοσκηνοθετείται ;

3 . Κι αυτό το τελευταίο μάς φέρνει σε ένα άλλο σημείο. Στην μεγάλη διαφορά Έργων και λόγων. Στην ευκολία που άλλαζε ρόλο· η καθημερινή αυταρχική, δεσποτική πρακτική και συμπεριφορά στο θέατρο από την μιά, ο γλυκός και νουνεχής άνθρωπος που έδινε συνεντεύξεις σε εφημερίδες και κανάλια από την άλλη. Δύο τελείως διαφορετικοί άνθρωποι, που ελάχιστη σχέση έχει ο ένας με τον άλλο...

4 . Θα μπορούσε να πεί κάποιος το γνωστό : " Δρυός πεσούσης πάς ανήρ ξυλεύεται "... Αλλά μπορώ να πώ κι εγώ, οτι αφ' ενός είναι σαφές οτι ΔΕΝ πρόκειται για Δρύ, ( η σκιά της ήταν μικρή, και η πτώση της δεν ακούστηκε κάν ! ), αλλά και οτι αφ' ετέρου, εάν ξυλεύτηκε από κάποιους, ξυλεύτηκε από αυτούς που ο ίδιος κολακευόταν να έχει στον περίγυρό του, την αυλή του στο ΚΘΒΕ, και που σαν ...βασιληάς Λήρ δεν καταλάβαινε ότι είναι δίπλα του όχι για το ...Μεγαλείο του, αλλά για τα ...ξύλα ! ! !


. Κι είναι κρίμα ! Θλίψη για τέτοια Αυλαία...
...χωρίς ένα χειροκρότημα...

Νικήτας Τσακίρογλου I, ΚΘΒΕ

. Με αφορμή τα τελευταία γεγονότα στο ΚΘΒΕ και την ( στην πραγματικότητα ) αποπομπή τού Καλλιτεχνικού Διευθυντή του, κάποιες απορίες μου :

. Οι ηθοποιοί που παίζουν τούς τραγικούς ρόλους τών αρχαίων αλλά και νεώτερων συγγραφέων, τούς ...διαβάζουν ;

. Τούς καταννοούν για να μπορέσουν να τούς αποδώσουν στην σκηνή ;

. Πώς μπορεί να "διδάσκεις" από σκηνής στους θεατές σου να μιλάς για την σημασία τού "μέτρου", την ανάγκη αποφυγής τής "ύβρεως", για τήν προσωρινότητα τής εξουσίας και τής όποιας "δύναμης" αλλά και για την ανάγκη ταπεινότητας τού ανθρώπου στη ζωή, και να μην καταλαβαίνεις τίποτε από όσα εσύ o ίδιος λές ;

. Πώς μπορεί όταν σού δίδεται αυτή η ... Δύναμη για διάστημα τριών Χρόνων ( μόλις 3 χρόνια ! ) και από το πουθενά βρίσκεσαι Διευθυντής 300 ανθρώπων και ενός Οργανισμού σε μιά άκρη τής Ελλάδος, να φέρεσαι λές και είσαι ο Καίσαρας και η Κλεοπάτρα, και ο Μάρκος Αντώνιος, και ο Οκταβιανός Αύγουστος μαζί ! ! !

. Ίσως επανέλθω στο θέμα. . . Νομίζω έχει κάποιο ενδιαφέρον.

Στον Κήπο τού Βυζαντινού Μουσείου Θεσσαλονίκης

Κώστας Λαχάς 2

. Αυτοί οι πίνακες που δημοσιεύω σήμερα είναι όπως και οι προηγούμενοι φτιαγμένοι με λαδοπαστέλ σε σελίδες Α4. Δημιουργήθηκαν οι περισσότεροι σε ένα μικρό γραφείο, σε ώρες που η ανάγκη δράσης του συναντούσε εμπόδια, δυσκολίες και δημοσιουπαλληλικές συμπεριφορές. Είναι σαν ένα παιχνίδι αλλά κύρια ήταν η διέξοδός του μέσα από τα τείχη που συνεχώς ορθώνονται γύρω μας.
. Ο Κώστας Λαχάς μ' αυτά τα μικρά σχέδια, ξέφευγε από τα τείχη που " ανεπαισθήτως τον έκλειναν από τον κόσμο έξω ".

Κώστας Λαχάς 1

. Ήρθα σε επαφή με το έργο του σε μιά έκθεση στη γκαλερί στα υπόγεια τού κτηρίου τών εφημερίδων ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ καί ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, μιά εποχή που είμασταν πιό αθώοι και ανυποψίαστοι από οτι σήμερα, και που οι εκδότες τών εφημερίδων και τών καναλιών δεν κάναν αρπαχτές με την Τέχνη παράλληλα με τα Δημόσια Έργα.

.



. Συγκλονίστηκα από τον τρόπο που ένας Καλλιτέχνης μπορεί να κάνει ένα μουσαμά και λίγα χρώματα να σού μιλούν , να σε ακινητοποιούν και ταυτόχρονα να σε ταξιδεύουν καθώς τα βλέπεις . . .


. Αργότερα θυμήθηκα οτι και πολύ παληότερα, φοιτητής στην Θεσσαλονίκη, είχα δεί για πρώτη φορά έργα του που με είχαν επίσης εντυπωσιάσει, εκτεθειμένα σε κεντρικό κατάστημα ρούχων τής Θεσσαλονίκης ( εκείνη πιά κι αν ήταν αθώα εποχή, που καταστηματάρχης εξέθετε τμήμα της προσωπικής του συλλογής στο κατάστημά του χωρίς να επιδιώκει δημοσιότητα ! ).

. Στην συνέχεια γνώρισα τον Καλλιτέχνη προσωπικά αλλά και μέσα από τα δυστυχώς λίγα βιβλία του, όμως είναι τόσα πολλά όσα μπορεί να πεί κανείς γι αυτόν και τις δραστηριότητές του, που θα επανέλθω και σε άλλη ή σίγουρα και άλλες αναρτήσεις.

. Και παραθέτω εδώ τμήμα κριτικής από το 2004-5 για την ζωγραφική τού Λαχά, από τον Πέτρο Μαρτινίδη καθηγητή τής Αρχιτεκτονικής τού ΑΠΘ και λογοτέχνη :

. " Η καλύτερη ερμηνεία τών πινάκων τού Κώστα Λαχά ίσως να βρί-σκεται στα δικά του λογοτεχνικά έργα. Όπως και αντιστρόφως, ό,τι φωτίζει τα χρονικά τών διηγημάτων και τα ποιήματά του, είναι τα εικαστικά του έργα. Σάν την τζάζ τού Τσάρλι Πάρκερ, ας πούμε, που "εξηγεί" τούς πίνακες τού Τζάκσον Πόλλοκ, ή και αντιστρόφως.
. Λέγεται πως οι μεγάλοι καλλιτέχνες συμπίπτουν με το έργο τους, είναι οι ίδιοι το έργο τους. Πόσο μεγάλος καλλιτέχνης είναι ο Κώστας Λαχάς, δεν έχω αρμοδιότητα να το σταθμίσω κι ούτε ξέρω αν υπάρχουν τέτοιας λογής αρμοδιότητες.
. Ξέρω όμως οτι πίσω από τις μακριές ανάσες τών κειμένων του, πίσω από τα αλλεπάλληλα ονόματα περιοχών, δρόμων κι ανθρώπων που μνημονεύονται στην ροή τής γραφής του, πίσω από τα αμαλγά-ματα εικόνων που ζωντανεύουν με παρελθοντική χάρη και το άρωμα ποιητικών στοχασμών που εκλύεται με κάθε φυσικότητα, θέλει δε θέ-λει κανείς - ακόμα κι ο αναγνώστης που δεν τον έχει ποτέ γνωρίσει από κοντά - ακούει τον ήχο τής φωνής του να ηχεί. Να ηχεί, να συνηχεί και να μεταμορφώνει σε στίχους ή σε τραγούδι, κατά βάθος κάθε αράδα τού κειμένου.
. Το ίδιο συμβαίνει και με τα εικαστικά έργα τού Κώστα Λαχά. Όποιο κι αν είναι το εμφανές θέμα τους - τοπίο με θαμμένα μες τη γή γλυκά φεγγάρια, υψίκορμα θυσανωτά φυτά σαν εφηβαία, κορμιά ή πρόσωπα χαμένα σ' ένα σκοτεινό όσο και εκτυφλωτικό contrelumiere κ.ο.κ. - καταλήγουν να ανασαίνουν και να συστρέφονται, αναδεύοντας με ένα χορευτικό ρυθμό την ψηλόλιγνη φιγούρα τού δημιουργού τους σε κάποιο μακρινό, πίσω πλάνο . . .
. . . Μιά άμεση, εσωτερική εικόνα το καθένα τους, ζωντανή και παιχνιδιάρικη, ακόμη και σε στιγμές που μοιάζουν μελαγχολικές.
. Ένας χαιρετισμός ζωής και ένας αποχαιρετισμός τής ζωής, που όπως κι αν την δούμε, όπως και αν τη χαρούμε μαζί με πλήθη άλλων, ή τη θρηνήσουμε μαζί με πλήθη άλλων, για τις αλλαγές της που μάς πληγώνουν ή τα όσα δεν αλλάζουν με τίποτε και μάς πληγώνουν ακόμη χειρότερα, μόνος ο καθένας την απχαιρετά εν τέλει. Μόνος και ανίκανος να μαντέψει "τί χρώμα έχουν τα ποιήματα τού κάτω κόσμου..."